Boekrecensie
Waarom een wasserette in Seoul soms precies is wat je nodig hebt
Een wasserette waar het naar amber en lavendel ruikt, waar koffie klaarstaat en waar tussen de draaiende machines een groen dagboek ligt waarin onbekenden hun zorgen opschrijven. Het klinkt bijna te vriendelijk om waar te zijn. En misschien is dat ook precies de bedoeling van Yeonnam-Dong’s Smiley Laundromat van de Zuid-Koreaanse schrijver Kim Jiyun.
Dit is geen roman die je meesleept door spectaculaire gebeurtenissen of ingewikkelde plotwendingen. Kim Jiyun kijkt juist naar gewone mensen met heel herkenbare problemen: eenzaamheid, geldzorgen, onzekerheid, relaties die stuklopen en families die elkaar langzaam zijn kwijtgeraakt. In de Smiley Laundromat vinden hun levens elkaar.
Daarmee past het boek binnen de groeiende populariteit van Koreaanse healing fiction: romans waarin een boekwinkel, café, buurtwinkel of – in dit geval – wasserette verandert in een plek waar mensen even aan het tempo van het dagelijks leven kunnen ontsnappen. Maar wie iets verder kijkt, ontdekt ook een verhaal over het moderne Seoul.
In dit artikel staan affiliate links. Koop je via zo'n link, dan kan K-Life24 een commissie ontvangen. Dit kost jou niets extra en beïnvloedt onze beoordeling niet.
Een wasserette midden in Yeonnam-dong
De keuze voor Yeonnam-dong is niet toevallig. De wijk ligt naast het veel bekendere Hongdae en heeft zich ontwikkeld van woonbuurt tot een populair gebied met cafés, restaurants en kleine winkels. Ook die verandering komt in het boek terug. De uitgever omschrijft de roman expliciet als een verhaal dat zich afspeelt in een snel veranderende, door gentrificatie beïnvloede wijk van Seoul.
Een van de personages die dat het sterkst belichaamt, is de bijna tachtigjarige Old Jang. Hij woont al tientallen jaren in dezelfde buurt en blijft na het overlijden van zijn vrouw achter in hun grote huis. Terwijl Yeonnam-dong om hem heen verandert, houdt hij vast aan een plek vol herinneringen. Door iets heel banaals komt hij bij de Smiley Laundromat terecht: zijn oude wasmachine begeeft het nadat zijn hond Jindol een ongelukje heeft gehad op een deken. Daar vindt hij het groene dagboek.
Bezoekers blijken er anoniem gedachten en problemen in op te schrijven. Andere klanten lezen die verhalen en laten antwoorden achter. Wat begint als een achtergelaten schrift groeit zo uit tot een communicatiemiddel tussen mensen die elkaar anders waarschijnlijk voorbij zouden lopen. En precies daarin zit de charme van het boek.
Kleine verhalen die langzaam bij elkaar komen
Kim Jiyun vertelt niet één groot verhaal. We ontmoeten verschillende mensen wier levens via de wasserette steeds meer met elkaar verweven raken.
Mira en haar gezin hebben bijvoorbeeld ernstige financiële problemen en dreigen hun woning te verliezen. Old Jang beschikt ondertussen juist over iets waarvan hij steeds minder geniet: ruimte. Sinds zijn vrouw is overleden, is zijn grote huis vooral leeg geworden. Wanneer hij uiteindelijk woonruimte aanbiedt aan Mira, haar man Woochul en hun dochter Nahee, ontstaat een mooie omkering. Het gezin krijgt een nieuw thuis en Jang krijgt weer mensen om zich heen.
Elders maken we kennis met Han Yeoreum, die assistent is van een succesvolle dramaschrijver en zelf scenarioschrijver wil worden. Haar grootste tegenstander is niet haar baas of de competitieve Koreaanse entertainmentwereld, maar haar eigen onzekerheid. Via muzikant Hajoon ontstaat een romantische verhaallijn. Ook hier kiest Kim niet voor grote romantische gebaren. Een geur, afkomstig van de wasverzachter van de wasserette, krijgt uiteindelijk veel meer betekenis. Het zijn dergelijke kleine details die Yeonnam-Dong’s Smiley Laundromat zijn aangename sfeer geven.
Niet alles is even zacht
Wie bij Koreaanse healing fiction vooral denkt aan warme koffie, vriendelijke gesprekken en wijze levenslessen, krijgt halverwege toch een verrassing. Het verhaal van Jung Yeonwoo begint behoorlijk ongemakkelijk wanneer zij ontdekt hoe haar vriend achter haar rug over hun relatie praat. Vervolgens raakt haar verdwenen kat Ari verbonden met Gu Jaeyeol, een man die worstelt met de dood van zijn broer na een geval van voice phishing. Daarmee komen opeens fraude, politieonderzoek en zelfs een confrontatie met een oplichter in het verhaal terecht.
Dat levert meer spanning op, maar is tegelijkertijd een van de punten waarop het boek niet voor iedere lezer even goed zal werken. De roman is op zijn sterkst wanneer Kim kleine menselijke situaties observeert. Zodra de plot nadrukkelijker richting misdaad en afrekening beweegt, wordt het verhaal wat minder subtiel.
Ook in online lezersreacties zie je die tweedeling terug. Veel lezers waarderen juist de combinatie van warmte en serieuzere thema's als schulden, verlies en mentale belasting, terwijl anderen vooral de uitgesproken feelgoodboodschap wat nadrukkelijk vinden. De algemene ontvangst blijft behoorlijk positief. Dat maakt het overigens niet minder prettig om te lezen. Het is vooral goed om te weten welk soort boek je openslaat.
Een boek dat soms als een K-drama leest
Voor liefhebbers van K-drama's is er iets opvallend vertrouwds aan deze roman. Je hebt één centrale locatie. Daaromheen verschijnt een ensemble van personages met ieder hun eigen probleem. Aanvankelijk lijken het afzonderlijke verhalen, maar geleidelijk blijken de levens veel sterker met elkaar verbonden.
Een oudere man die zijn vrouw mist. Een jongere vrouw die twijfelt aan zichzelf. Een gezin met financiële problemen. Een beschadigde relatie. Een vader en zoon die niet meer weten hoe ze met elkaar moeten praten. Je kunt je de afleveringen bijna voorstellen.
Dat is niet helemaal toevallig. Kim Jiyun studeerde creative writing aan Dankook University en volgde daarnaast opleidingen bij de Korean Broadcasting Writers' Association en op het gebied van drama. Volgens haar biografische informatie ontstond het idee voor de roman bovendien toen ze 's avonds door het drukke Hongdae liep en plotseling een wasserette met zachtgeel licht zag. Dat contrast – de drukke stad buiten en een warme, rustige plek binnen – werd uiteindelijk het hart van haar debuutroman.
Wat vertelt het boek over Zuid-Korea?
Je moet het boek niet lezen alsof het een sociologische studie van Zuid-Korea is. Daarvoor zijn de personages en gebeurtenissen te nadrukkelijk geconstrueerd rondom de troostrijke boodschap van het verhaal. Maar tussen de regels door komen wel degelijk herkenbare aspecten van het hedendaagse Koreaanse leven voorbij.
Woningproblemen en financiële onzekerheid spelen een rol. We zien de druk om professioneel succesvol te zijn, de onzekerheid van jongeren over hun toekomst en ouders die grote offers brengen voor de opleiding van hun kinderen. Ook de veranderende verhouding tussen generaties en de snelle ontwikkeling van Seoul vormen een achtergrond. Tegelijkertijd draait vrijwel ieder verhaal om relaties tussen mensen.
Daarbij ligt een interessante verbinding met het Koreaanse begrip jeong (정). Dat begrip laat zich lastig één-op-één vertalen. Het gaat onder meer over genegenheid en verbondenheid die groeit wanneer mensen langere tijd ervaringen, zorg en het dagelijkse leven met elkaar delen. De personages in de wasserette beginnen grotendeels als vreemden. Door kleine dingen voor elkaar te doen, ontstaat geleidelijk iets wat op zo'n verbondenheid lijkt. Dat gebeurt niet door grootse verklaringen, maar door eten te delen, een antwoord in een schrift achter te laten, op een dier te passen, iemand woonruimte te geven of gewoon te merken dat iemand niet lekker in zijn vel zit.
De kracht én beperking van Koreaanse healing fiction
Daarmee hoort het boek duidelijk thuis in de wereld van de Koreaanse healing novels die internationaal steeds populairder zijn geworden. Ook de uitgever positioneert het boek voor lezers van Welcome to the Hyunam-Dong Bookshop. Booklist plaatste het in de bredere trend van romans waarin alledaagse plekken als cafés, bibliotheken, winkels en wasserettes veranderen in plekken waar mensen rust en herstel vinden. Dat genre heeft iets aantrekkelijks. In een wereld waarin veel contact digitaal, vluchtig en functioneel is geworden, vertellen deze boeken eigenlijk het tegenovergestelde verhaal: mensen hebben elkaar nodig. Maar het genre heeft ook een valkuil.
Soms liggen de levenslessen in Yeonnam-Dong’s Smiley Laundromat er iets te duidelijk bovenop. Niet ieder conflict heeft dezelfde diepgang en af en toe vallen gebeurtenissen wel erg mooi op hun plaats. Wie op zoek is naar rauwe literaire ambiguïteit zal het boek waarschijnlijk te netjes vinden. Wie zich daarentegen graag een paar uur onderdompelt in een warme wereld waarin vriendelijkheid daadwerkelijk verschil kan maken, krijgt precies wat de titel belooft.
Uiteindelijk gaat het niet over de was
Het mooiste verhaal bewaart Kim misschien wel voor Old Jang en zijn zoon Daeju. Daeju heeft ogenschijnlijk veel bereikt. Hij is een succesvolle plastisch chirurg en zijn zoon krijgt onderwijs in Californië. Maar juist in dat succesvolle leven zijn vader en zoon elkaar langzaam kwijtgeraakt.
Het dagboek uit de wasserette dwingt Daeju uiteindelijk anders naar zijn vader te kijken. Hij ontdekt dat de oude man die hij dacht te kennen ondertussen een belangrijke rol speelde in de levens van allerlei buurtbewoners. Daarmee wordt ook duidelijk wat de Smiley Laundromat eigenlijk vertegenwoordigt. De machines draaien. Kleding wordt vuil en weer schoon. Mensen komen binnen, wachten en vertrekken. Het leven doet ongeveer hetzelfde.
Problemen verdwijnen niet definitief en verdriet kun je niet simpelweg uitwassen. Maar terwijl je wacht, kan er iemand naast je komen zitten. En soms is dat genoeg om daarna weer verder te kunnen.
K-Life24 conclusie
Yeonnam-Dong’s Smiley Laundromat is geen boek dat indruk probeert te maken met complexe literatuur. De kracht zit juist in de eenvoud: een wasserette, een dagboek en een verzameling gewone mensen die langzaam ontdekken dat aandacht voor een ander iets kan veranderen. De roman is soms behoorlijk sentimenteel en bepaalde verhaallijnen worden iets te keurig opgelost. Maar juist doordat Kim Jiyun haar verhalen midden in het alledaagse Seoul plaatst, krijgt het boek meer betekenis dan alleen een feelgoodverhaal.
Voor liefhebbers van warme Koreaanse slice-of-life verhalen, healing K-drama's en boeken als Welcome to the Hyunam-Dong Bookshop is dit daarom een interessante kennismaking met een genre dat veel zegt over een behoefte die ook in het moderne Zuid-Korea voelbaar is: even ontsnappen aan snelheid, competitie en anonimiteit en opnieuw ontdekken wat er gebeurt wanneer mensen werkelijk aandacht voor elkaar hebben. En misschien is dat wel de beste reden om een tijdje plaats te nemen in de Smiley Laundromat.
Over het boek
Titel: Yeonnam-Dong’s Smiley Laundromat
Koreaanse titel: 연남동 빙굴빙굴 빨래방
Auteur: Kim Jiyun (김지윤)
Vertaling: Shanna Tan
Genre: Koreaanse literatuur, healing fiction, slice of life
Setting: Yeonnam-dong, Seoul
Oorspronkelijke publicatie: 2023
Engelse vertaling: 2024
Nieuwsgierig geworden? Bestel Yeonnam-Dong's Smiley Laundromat eenvoudig hier.
Verder ontdekken op K-Life24
Wie na Yeonnam-Dong’s Smiley Laundromat nieuwsgierig is geworden naar het Korea achter het verhaal, kan op K-Life24 verder lezen over jeong en andere typisch Koreaanse sociale begrippen, het moderne leven in Seoul en K-drama's waarin juist gewone mensen en hun dagelijkse relaties centraal staan. Zo wordt een roman over een kleine wasserette ineens een mooie ingang naar een veel groter verhaal over Zuid-Korea.
Ontdek nog meer over Korea
Wil je samen met ons verder ontdekken wat Korea zo bijzonder maakt? Schrijf je in voor de K-Life24 nieuwsbrief en ontvang nieuwe verhalen, ontdekkingen en recensies rechtstreeks in je inbox.